Share

Tłum. Forum Od-nowa: Samorząd w Norwegii

System polityczny w Norwegii jest oparty na demokracji przedstawicielskiej z kilkoma partiami politycznymi. Norwegia oraz inne kraje skandynawskie rozwinęły społeczeństwa bazujące na silnych wartościach egalitarnych. Obywatele akceptują wysoki poziom opodatkowania, aby opłacić usługi publiczne, takie jak szkolnictwo, usługi społeczne i opieka nad osobami starszymi. Mimo to finanse publiczne krajów skandynawskich należą do najzdrowszych w OECD, z nadwyżkami sektora finansów publicznych.

Kraje skandynawskie

  • Demokracja przedstawicielska
  • Wartości egalitarne
  • Akceptacja zapłaty wysokich podatków za usługi publiczne
  • Oferowanie wysokiego standardu obywatelom we wszystkich częściach kraju
  • Wysoki poziom zatrudnienia mężczyzn i kobiet
  • Wydatki samorządu blisko 20% PKB

Celem narodowym jest zaoferowanie wysokiego poziomu usług z równym standardem dla obywateli we wszystkich częściach kraju. Ma to tradycyjnie szerokie wsparcie polityczne w Parlamencie, choć są różnice pomiędzy partiami politycznymi co do sposobu osiągnięcia tego celu.

Cel Rządu

  • Utrzymanie głównych cech osadnictwa oraz zapewnienie równych warunków życia dla wszystkich

Sektor samorządowy jest silny i ważny w kontekście narodowym. Ilustruje to kilka wskaźników.

Sektor samorządowy w kontekście narodowym

  • Konsumpcja w sektorze samorządowym wynosi 13,0% PKB kontynentalnej Norwegii
  • Dochód sektora samorządowego wynosi w kontynentalnej Norwegii 17,8% PKB
  • Zatrudnienie w sektorze samorządowym wynosi 19,8%, względnie 1/5 całego zatrudnienia w Norwegii

1. Poziomy władzy w Norwegii i podział zadań

1.1. Wstęp

Lokalna demokracja jest silna, a sektor samorządowy to ugruntowana instytucja w Norwegii. Ustawa o radnych z 1837 roku po raz pierwszy zdefiniowała prawa i zadania władz lokalnych. Zarówno na poziomie gmin, jak i hrabstw są powszechne wybory przedstawicieli odpowiedzialnych przed swoimi wyborcami.

Poziomy władzy w Norwegii

  • Władza centralna – włączając agencje władz centralnych na poziomie lokalnym i regionalnym
  • Władze hrabstw (19)
  • Gminy (430)

Norwegia ma dwuszczeblowy system władz lokalnych: gminy i hrabstwa. Jest 430 gmin i 19 hrabstw. Stolicę, Oslo, klasyfikuje się jako będąca zarazem gminą i hrabstwem. Gminy i hrabstwa posiadają ten sam status administracyjny, natomiast władza centralna ma władzę nadrzędną i nadzór nad administracją gmin i hrabstw. Głównym przedstawicielem władzy centralnej nadzorującym władze lokalne jest Gubernator Hrabstwa.

Norwegia ma około 4,7 mln mieszkańców. Zarówno gminy, jak i hrabstwa różnią się znacznie pod względem rozmiaru, topografii i populacji. Ponad połowa gmin ma mniej niż 5.000 mieszkańców; osiem ma więcej niż 50.000 mieszkańców. Największą gminą jest Oslo z około 550.000 mieszkańców. Dlatego nie jest to typowa norweska gmina czy hrabstwo. Mimo tych różnic, wszystkim gminom i hrabstwom jest dana większość tych samych praw i zadań.

Zadania władz centralnych

  • System Narodowego Ubezpieczenia
  • Wyspecjalizowane usługi zdrowotne (szpitale)
  • Szkolnictwo wyższe/uniwersytety, rynek pracy, uchodźcy i imigranci
  • Sieć dróg narodowych, koleje, kwestie rolnictwa i ochrony środowiska
  • Policja, sądy, więzienia, siły zbrojne, polityka zagraniczna
  • Wyspecjalizowane usługi społeczne

 Zadania hrabstw

  • Szkolnictwo wyższe średniego stopnia
  • Rozwój regionalny
  • Drogi hrabstwa i transport publiczny
  • Planowanie regionalne
  • Rozwój przedsiębiorczości
  • Kultura (muzea, biblioteki, sport)

Zadania gmin

  • Szkolnictwo podstawowe i niższe średniego stopnia
  • Żłobki/przedszkola
  • Opieka medyczna, opieka nad osobami starszymi i niepełnosprawnymi, usługi społeczne
  • Planowanie przestrzenne (wykorzystanie gruntów), sprawy rolnictwa, ochrony środowiska, dróg lokalnych, portów
  • Zaopatrzenie w wodę i kanalizację, urządzenia sanitarne
  • Rozwój kultury i przedsiębiorczości

1.2. Inicjatywy reformatorskie

Podział zadań pomiędzy różnymi szczeblami władzy w Norwegii opiera się aktualnie na tym, co jest określane ogólnym systemem władz lokalnych. To znaczy, że wszystkie gminy i hrabstwa są powołane do wypełniania tych samych funkcji. Wszystkie posiadają tę samą odpowiedzialność za dostarczanie usług publicznych, gwarancje prawne i rozwój lokalny, niezależnie od swojej wielkości.

Jednakże dyskutuje się o pewnych inicjatywach reformatorskich. Jedną z głównych zasad reform w sektorze publicznym w ostatnich latach jest delegowanie oraz decentralizacja zadań i władzy. Decentralizacja zadań i władzy jest kluczowym krokiem do prawdziwej demokracji lokalnej oraz efektywnej i przyjaznej użytkownikowi administracji publicznej. W 2002 roku hrabstwom została przyznana ważniejsza rola w rozwoju regionalnym poprzez wzrost kompetencji w zarządzaniu obszarami wiejskimi i regionalnymi instrumentami polityk oraz partnerstwami. W 2002 roku odpowiedzialność za szpitale została przeniesiona z hrabstw do państwa. W 2003 roku rozpoczęto projekty pilotażowe z udziałem alternatywnych modeli organizowania sektora publicznego na poziomie hrabstw.

Jesienią 2006 roku Rząd zaprezentował Białą Księgę zawierającą podział zadań pomiędzy różnymi poziomami władzy. Celem tej reformy regionalnego poziomu władzy jest stworzenie silniejszych i większych regionów. Jednym ze sposobów osiągnięcia go jest decentralizacja kompetencji od władz centralnych do regionów. Koncentruje się ona na ustaleniu struktury i organizacji hrabstw (regionów) oraz związkach pomiędzy nimi i władzą centralną. Intencją jest wdrożenie tej reformy w styczniu 2010 roku.

Niezależnie od niej Norwegia będzie nadal posiadała dwuszczeblowy system władz lokalnych z gminami i regionami.

Reformy na poziomie regionalnym

  • Biała Księga przedstawiona Parlamentowi (Stortinget) 8 grudnia 2006 roku
  • 2007 rok: proces regionalny w odniesieniu do liczby i wielkości hrabstw
  • Wiosna 2008 roku: rządowy dokument o zmianach w prawie odnoszących się do decentralizacji zadań i podziału geograficznego
  • Styczeń 2010 roku: wdrożenie

2. Ustawa samorządowa

Ustawa samorządowa (Ustawa z 25 września 1992 roku) określa podstawowe zasady organizacji pracy gmin i hrabstw, zasady postępowania, relacje z nadzorującymi organami krajowymi etc. Przepisy są w całości te same dla gmin i hrabstw. Ustawa samorządowa nie reguluje, które zadania są wykonywane lokalnie. Te kwestie są objęte oddzielnymi uchwałami.

Ustawa daje gminom i hrabstwom szerokie możliwości w odniesieniu do organizacji politycznej i struktury administracyjnej.

Ustawa samorządowa zawiera zasady dotyczące

  • Organów samorządowych
  • Administracji władz lokalnych
  • Współpracy między gminami w odniesieniu do funkcji władz lokalnych
  • Zasady proceduralne w powszechnie wybieranych organach
  • Prawa i obowiązki powszechnie wybieranych przedstawicieli
  • Planu finansowego, rocznego budżetu, rocznych rachunków i raportowania, odpowiedzialności za długi etc.
  • Nadzoru i kontroli
  • Przedsiębiorstw władz lokalnych

3. Wybory lokalne

3.1 Wstęp

Wyborcy wybierają przedstawicieli rad gmin i hrabstw (zgodnie z Ustawą o przedstawicielach ludności (Ustawa nr 57 z 28 czerwca 2002 roku)). Ustawa samorządowa określa minimalną liczbę przedstawicieli, których należy wybrać. Gmina z populacją poniżej 5.000 ma mieć przynajmniej 11 członków w radzie – z populacją od 5.000 do 10.000 jest wymaganych przynajmniej 19. Analogiczny system określa wielkość rady hrabstwa. Od rady gminy i hrabstwa zależy określenie, czy podnieść odpowiednio liczbę ich przedstawicieli poza minimum ustawowe. Dość często decydują się to zrobić.

3.2. Ustawa o przedstawicielach ludności

Ustawa o przedstawicielach ludności zawiera zasady dotyczące

  • Prawa do głosowania i rejestracji w rejestrze głosujących
  • Kto jest uprawniony do głosowania, a kto nie
  • List wyborczych
  • Drukowania kart do głosowania
  • Prawa wyborców do wprowadzania zmian w głosowaniach
  • Głosowania z wyprzedzeniem
  • Głosowania w dniu wyborów
  • Liczenia głosów
  • Powoływania przedstawicieli
  • Odwołań

Kadencja trwa cztery lata. Wybory do rady gminy i hrabstwa odbywają się w połowie czteroletniej kadencji Parlamentu (Stortinget). Rząd wybiera Dzień Wyborów zawsze w poniedziałek we wrześniu.

Obywatele norwescy, którzy osiągną wiek 18 lat nie później niż 31 grudnia w roku wyborów, mogą głosować do rad gmin, hrabstw oraz w wyborach do Stortingu. W wyborach lokalnych obywatele, którzy nie są Norwegami, także mogą głosować, jeśli byli zarejestrowani w Rejestrze Mieszkańców jako rezydenci w Norwegii przez ostatnie trzy lata poprzedzające Dzień Wyborów. Obywatele innych krajów skandynawskich, którzy zostali zarejestrowani w Rejestrze Mieszkańców nie później niż 31 maja w roku wyborów, również mogą głosować.

Wybory opierają się na zasadzie proporcjonalności i systemie list. Zarejestrowane partie oraz inne grupy mogą przygotować propozycje list wyborczych. Propozycja listy musi obejmować minimum siedmiu kandydatów i zawierać maksymalną liczbę kandydatów zgodną z liczbą wybieranych przedstawicieli z nie więcej niż sześcioma dodanymi nazwiskami. W wyborach do rad gmin pewna liczba kandydatów z początku listy może otrzymać zwiększona liczbę głosów, korespondującą z 25% liczby głosów oddanych na tę listę.

Zarówno w wyborach do rady gminy, jak i hrabstwa głosujący mogą dać kandydatom na karcie jeden własny głos. W wyborach do rady gminy głosujący mogą też oddać własny głos na kandydatów z innych list wyborczych poprzez napisanie nazwisk tych kandydatów na karcie do głosowania.

Osoby, które mogą głosować i są rezydentami w danej gminie w Dniu Wyborów, są generalnie zobowiązane do służby, jeśli zostaną wybrane do rady gminy lub hrabstwa, jeśli nie są zdyskwalifikowane lub wyłączone.

Osobami zdyskwalifikowanymi z wyborów są

a) gubernator hrabstwa i jego zastępca

b) każda osoba, która we władzach gminy lub hrabstwa jest

  • szefem wykonawczym lub jego zastępcą,
  • szefem działu administracji; to nie ma jednak zastosowania do menadżerów wydzielonych działalności,
  • sekretarzem rady gminy lub hrabstwa,
  • osobą odpowiedzialną za księgi rachunkowe lub audyt.

Wśród tych, którzy mogą szukać zwolnienia, są osoby, które służyły jako członkowie rady gminy lub hrabstwa w ciągu ostatnich czterech lat lub każda osoba, która nie będzie w stanie spełniać obowiązków biurowych bez nieproporcjonalnych trudności.

3.3. Organizacja oraz zasady pracy i postępowania

Ustawa samorządowa wprowadza dwa systemy organizowania struktur politycznych i administracyjnych w gminach: system „tradycyjny” i parlamentarna forma władzy lokalnej.

System „tradycyjny”

Rada gminy (hrabstwa) jest gminnym (hrabstwa) organem zwierzchnim. Rada gminy (hrabstwa) wybiera komitet wykonawczy składający się z przynajmniej pięciu członków, wybranych spośród członków rady i opierający się na zasadzie proporcjonalnej reprezentacji politycznej w komitecie. Komitet wykonawczy zatwierdza propozycje czteroletniego planu ekonomicznego, budżet i podatki. O innych obowiązkach komitetu wykonawczego decyduje rada gminy.

Rada gminy wybiera przewodniczącego, a rada hrabstwa wybiera przewodniczącego hrabstwa.

Rada gminy może tworzyć komitety od załatwiania spraw gminy i może też przyznać moc decyzyjną tym komitetom.

Spotkania wybranych organów są otwarte dla publiczności. Tym niemniej pojedyncze sprawy mogą być omawiane za zamkniętymi drzwiami, kiedy, na przykład, dyskrecja jest podyktowana względami indywidualnej prywatności.

Członkowie rady gminy (hrabstwa) są zobowiązani do brania udziału w tych spotkaniach. Prawo gwarantuje, że uczestnictwo w nich jest ważnym powodem nieobecności w pracy.

Gminy (hrabstwa) są zobowiązane do zatrudnienia szefa wykonawczego, który kieruje całą administracją gminy (hrabstwa). Szef wykonawczy musi zapewnić, że kwestie, które są wprowadzane do wybranych organów, są prawidłowo przygotowane i analizowane oraz że uchwały są wykonywane. Powszechnie wybrane organy mogą upoważniać szefa wykonawczego do podejmowania decyzji w indywidualnych kwestiach lub w takich rodzajach działań, które nie dotyczą spraw zasadniczych, chyba że inaczej postanowi rada gminy (hrabstwa).

Parlamentarna forma władzy lokalnej

Rada gminy lub hrabstwa może zdecydować o wprowadzeniu parlamentarnej formy władzy lokalnej. Taka uchwała wymaga poparcia nie mniej niż połowy członków rady gminy lub hrabstwa. Wprowadzenie parlamentarnej formy władzy lokalnej może odbyć się nie wcześniej niż podczas spotkania konstytuującego nowo wybraną radę gminy (hrabstwa). Forma władzy lokalnej musi być zadecydowana i wdrożona, kiedy rozpoczyna się drugi rok nowej kadencji. Kiedy parlamentarna forma władzy lokalnej jest wdrożona, zarząd będzie wybrany na spotkaniu konstytuującym po wyborach do rady gminy (hrabstwa). Tam, gdzie wprowadzony jest zarząd, zaprzestaje się systemu z szefem wykonawczym.

Rada gminy (hrabstwa) powinna utworzyć zarząd jako najwyższe ciało administracyjne do zarządzania gminą (hrabstwem). Zarząd gminy (hrabstwa) jest najwyższym organem administracyjnym do ogólnego zarządzania gminą (hrabstwem). Rada gminy (hrabstwa) może zdecydować, że będzie możliwość dania indywidualnym członkom zarządu odpowiedzialności menadżerskiej w imieniu zarządu do części zarządzania gminą (hrabstwem).

Każda osoba wybrana jako członek zarządu gminy (hrabstwa) zrzeka się każdego innego stanowiska w gminie (hrabstwie) na ten czas.

Zarząd musi zapewnić, że kwestie, które są wprowadzane do organów wybieralnych, będą prawidłowo przygotowane i analizowane oraz że są wykonywane uchwały. Rada gminy (hrabstwa) może upoważnić radę do podejmowania decyzji we wszystkich sprawach, chyba że prawo stanowi inaczej. Zarząd może upoważnić indywidualnych członków do podejmowania decyzji w indywidualnych sprawach lub takich rodzajach działań, które nie dotyczą spraw zasadniczych w przypadkach, jeśli członkowie dostali odpowiedzialność menedżerską, chyba że inaczej zdecyduje rada gminy (hrabstwa).

Przedstawienie propozycji na radzie gminy (hrabstwa), by zarząd zrezygnował z urzędu, musi być podniesione na spotkaniu. Propozycja będzie rozpatrywana na następnym spotkaniu, chyba że 2/3 z obecnych na spotkaniu zażąda natychmiastowego głosowania.

Tam, gdzie członek zarządu rezygnuje w zgodzie z uchwałą lub swoim własnym życzeniem, nowy członek może być wybrany na podstawie propozycji zarządu.

4. Gubernator Hrabstwa

Chociaż w Norwegii istnieje silny samorząd terytorialny, władza centralna/administracja państwowa także jest reprezentowana na poziomie regionalnym i lokalnym poprzez instytucje o istotnych funkcjach.

Głównym reprezentantem władzy centralnej w hrabstwie są Gubernatorzy Hrabstw. Gubernator Hrabstwa ma koordynować działalność innych organów władzy centralnej na poziomie hrabstwa. Zgodnie z art. 59 Ustawy samorządowej, Gubernator Hrabstwa dokonuje przeglądu legalności decyzji podjętych przez radę gminy lub na wniosek przynajmniej 3 członków, lub z urzędu.

Gubernator zatwierdza kilka głównych decyzji ekonomicznych w radzie gminy, takich jak zaciąganie pożyczek i udzielanie gwarancji (art. 60 Ustawy samorządowej). On również rozpatruje odwołania ludności od wielu decyzji podejmowanych przez gminy, opartych na prawie sektorowym.

Urząd Gubernatora Hrabstwa nadzoruje i doradza w działaniach lokalnych – z należnym szacunkiem do wyborów politycznych władz lokalnych.

W ten sposób Gubernator Hrabstwa działa jako strażnik praw obywatelskich. Gubernator Hrabstwa może mieć wgląd w decyzje lokalne odnośnie praw każdej osoby w dziedzinie zdrowia i usług społecznych, edukacji, budownictwa i planowania oraz może zmienić decyzję na korzyść danej osoby.

5. Finanse gminy i hrabstwa – Kilka kluczowych wskaźników finansów gminy i hrabstwa

Dane ilustrują podział wydatków pomiędzy głównymi sektorami sektora samorządowego w 2006 roku. Na poziomie gmin szkolnictwo i opieka nad osobami starszymi są dwoma sektorami, których konta mają najwyższe wydatki. Na poziomie hrabstw najwyższe wydatki mają szkolnictwo i drogi publiczne oraz transport.

 (1 EUR = 8,25 NOK, 1 USD=6,45 NOK)

Udział wydatków za 2006 rok: gminy

  • Opieka pielęgnacyjna, opieka nad osobami starszymi – 28,2%
  • Szkolnictwo podstawowe – 24,7%
  • Przedszkola – 10,5%
  • Administracja – 7,4%
  • Usługi społeczne – 4,9%
  • Woda, ścieki i utylizacja – 4,9%
  • Kultura, kościoły – 4,4%
  • Opieka nad dziećmi – 2,6%
  • Inne – 8,4%

Udział wydatków za 2006 rok: hrabstwa

  • Szkolnictwo średniego szczebla – 57,1%
  • Drogi publiczne i transport – 19,0%
  • Rozwój przedsiębiorczości – 5,7%
  • Administracja – 5,4%
  • Kultura – 4,5%
  • Inne – 3,6%

Udział dochodów za 2006 rok: gminy włącznie z Oslo, 236 bilionów NOK

  • Lokalne podatki – 44,0%
  • Subwencje – 17%
  • Dotacje celowe – 14%
  • Opłaty – 14%
  • Kompensacja za podatek VAT – 4%
  • Inne – 7%

Udział dochodów za 2006 rok: hrabstwa z wyłączeniem Oslo, 40 bilionów NOK

  • Lokalne podatki – 41%
  • Subwencja – 33%
  • Dotacje celowe – 14%
  • Opłaty – 4%
  • Kompensacja za podatek VAT – 4%
  • Inne – 4%

Główne źródła dochodów dla gmin i hrabstw to lokalne podatki, subwencje, dotacje celowe i opłaty.

Podatki wynoszą 44% (gminy) i 41% (hrabstwa) łącznego dochodu za 2006 rok. Gminy pobierają większość pieniędzy z podatku dochodowego od osób fizycznych i od osób prawnych oraz z podatku od nieruchomości. Hrabstwa otrzymują tylko podatek dochodowy. Prawo gmin i hrabstw do nakładania podatków jest limitowane przez maksymalne stawki ustalane każdego roku przez Parlament (stawka 12,25% gminy, 2,7% hrabstwa).

6. Mechanizm subwencji

Subwencja wynosi 17% (gminy)/33% (hrabstwa) dochodu, natomiast dotacje celowe 14% (gminy)/14% (hrabstwa).

Istnieją duże różnice między władzami gmin i hrabstw zarówno w poziomie dochodu, jak i w poziomie potrzeb wydatkowych. Celem narodowym jest zaoferowanie obywatelom wysokiego poziomu usług publicznych we wszystkich częściach kraju. Stąd wysoki stopień redystrybucji dochodu pomiędzy władzami gmin i hrabstw. Osiąga się to poprzez mechanizm subwencji. Redystrybucja zasobów poprzez subwencję zapewnia zarazem uczciwą dystrybucję dochodu, jak i wzrost oraz rozwój regionalny. To niezbędne do utrzymania efektywnego i autonomicznego sektora samorządowego.

Większość subwencji jest dystrybuowana jako transfer per capita. Ponadto jest ważne redystrybuowanie dochodu poprzez mechanizm wyrównania wydatkowego.

  • Każdy koszt produkcji gminy lub hrabstwa jest kalkulowany na podstawie obiektywnych kryteriów.
  • Każde kryterium jest ważone na podstawie analiz wskazujących istotne i systematyczne różnice w niezależnych kosztach produkcji pomiędzy gminami i hrabstwami.
  • Wyrównanie wydatków kosztuje tam, gdzie są systematyczne różnice w kosztach produkcji pomiędzy różnymi gminami.

Cel wyrównania mechanizmu wydatków, aby w pełni kompensować niezależne koszty, związany jest z:

  • Charakterystyką ludności (np. aspekty demograficzne i charakterystyka społeczna)
  • Liczbą mieszkańców i gęstością zaludnienia. (To ma korzystny efekt dla małych i słabo zaludnionych gmin.)

Wraz ze zmianami danych do kryteriów (wskaźnik dużego miasta dla hrabstw i miejski wskaźnik dla gmin) Ministerstwo Samorządu Lokalnego i Rozwoju Regionalnego stara się uzyskać więcej niż tylko dystrybucję mechanizmu subwencji jako kompensacji niezależnych kosztów produkcji.

Mechanizm subwencji

  • Celem narodowym jest zaoferowanie mieszkańcom wysokiego poziomu usług publicznych z równym standardem we wszystkich częściach kraju
  • Wysoki stopień redystrybucji dochodu pomiędzy władzami gmin i hrabstw jest osiągany poprzez mechanizm subwencji
  • Większość subwencji jest dystrybuowana jako transfer per capita, aledodatkowo działa mechanizm wyrównywania wydatkowego

7. Nadzór i kontrola

W zgodzie z niezależnością gminy, legislacja podkreśla potrzebę tworzenia przez gminy procedur dla samoregulacji. Rada gminy jest odpowiedzialna za nadzór nad działaniami gminy. Rada gminy ma prawo żądania raportów i ma decydujący głos we wszystkich sprawach. Musi także wybrać specjalny komitet nadzorczy do nadzorowania działań, a gminy muszą posiadać wiarygodne systemy rachunkowości.

Ponadto gminy są przedmiotem zasad krajowego nadzoru i kontroli. Władze państwowe kontrolują legalność uchwał finansowych rad gminy tylko wtedy, jeżeli są one zarejestrowane w ROBEK (rejestr dla gmin z problemami ekonomicznymi). Ze swojej własnej inicjatywy państwo może sprawdzać, czy inne decyzje gminy są legalne, np. czy posługiwano się poprawnymi procedurami, czy organy gminy działały w granicach swoich kompetencji i czy zawartość uchwał odpowiada literze prawa. Trzech lub więcej członków rady gminy może zażądać, żeby decyzje gminy zostały skontrolowane przez państwo. Jednak władze państwowe nie mogą unieważnić uchwały gminy z powodów politycznych.

Indywidualny mieszkaniec może także wnieść skargę na uchwałę gminy. Organem, który bada takie zażalenia, jest bądź specjalna władza państwowa, bądź rada gminy, bądź w niektórych przypadkach powołany przez radę gminy specjalny komitet ds. skarg.

Skargi na decyzje własne rad są rozpatrywane przez władze państwowe.

Nadzór i kontrola

  • Rada gminy jest odpowiedzialna za nadzorowanie działalności gminy
  • Gminy są przedmiotem zasad krajowego nadzoru i kontroli

8. Konsultacje pomiędzy władzą centralną oraz Norweskim Stowarzyszeniem Władz Lokalnych i Regionalnych

Norweskie Stowarzyszenie Władz Lokalnych i Regionalnych (nor. Kommunesektorens interesse-og arbeidsgiverorganisasjon – KS) jest narodowym stowarzyszeniem zrzeszającym gminy hrabstwa i przedsiębiorstwa publiczne należące do gmin lub hrabstw.

Władze centralne i lokalne pozostają w bieżącym kontakcie odnośnie licznych specyficznych kwestii dotyczących zarówno poziomu administracyjnego, jak i politycznego. Umowa o regularnych spotkaniach konsultacyjnych pomiędzy władzą centralną a lokalną została osiągnięta w lutym 2000 roku i obejmuje cztery spotkania rocznie. Te konsultacje zapewniają forum do dyskusji na temat ram dla dystrybucji dochodów w stosunku do zadań przeprowadzanych przez władze lokalne, sytuacji finansowej władz lokalnych i narzędzi efektywności.

9. Raportowanie i porównywanie

Władze lokalne mają swobodę do nadawania priorytetów i do decydowania, jak wdrożyć usługi, aby dostosować je do warunków lokalnych. Ale władze państwowe nadal mają nadrzędną odpowiedzialność i naturalnie chcą wielu informacji o tym, jak działają władze lokalne. Jest to ważne zarówno, aby rozwijać polityki narodowe, jak i w celu kontrolowania, czy każda gmina utrzymuje standardy narodowe.

System informacyjny do raportowania nazywa się KOSTRA. Całość raportowania z gmin i hrabstw jest na bazie elektronicznej, także publikowanie wejściowych i wyjściowych wskaźników lokalnych usług publicznych i finansów. Gminy raportują stosownie do tych samych standardów i klasyfikacji. System zawiera koherentne informacje o alokacji zasobów, usługach i oczekiwaniach użytkowników.

Porównania pomiędzy gminami są ważnym celem systemu KOSTRA.

Publikowanie w Internecie zawiera wiele stałych wskaźników o priorytetach gmin, wydajności i pokrywaniu potrzeb. Struktura umożliwia porównywanie jednej gminy ze średnią dla porównywanej grupy, regionu czy kraju. Publikowanie zawiera też program, który umożliwia użytkownikom tworzenie ich własnych wskaźników.

Publikowanie w Internecie ma miejsce o wiele szybciej niż poprzednio. Informacja z minionego roku jest zebrana w lutym i wskaźniki są publikowane w Internecie w marcu. Rzetelność danych jest sprawdzana elektronicznie. Urząd statystyczny Norwegii publikuje zaktualizowane wykresy w czerwcu. System umożliwia benchmarking jako część procesu zarządzania. Kluczowa jest aktualność.

  • Norweskie Ministerstwo Samorządu Lokalnego i Rozwoju Regionalnego
  • www.regjeringen.no/en/dep/krd
  • 2008 rok
Share

Dodatkowe informacje